Trong vòng hai tuần trở đây, lãi suất huy động tiền gửi USD bắt đầu có xu hướng nóng lên ở tất cả các kì hạn. Theo báo cáo của NHNN tuần từ ngày 28/8  đến ngày 3/9/2009, lãi suất huy động USD của nhóm ngân hàng TMCP đã điều chỉnh tăng từ 0,4-1,8%/năm. Hiện thị trường ghi nhận mức đỉnh lãi suất huy động USD là 4,15%/năm của Ngân hàng phát triển nhà Hà Nội (Habubank).

Có vẻ như sau cuộc đua lãi suất huy động VND, một cuộc đua khác cũng đang bắt đầu hình thành đối với tiền gửi USD. Vậy có những động cơ nào  đằng sau quyết  định tăng lãi suất USD của các nhà băng?

Niềm tin vào chính sách tỷ giá được củng cố.

Trong vòng 2 tháng trở lại đây, trong khi tín dụng bằng VND có dấu hiệu giảm tốc thì tăng trưởng tín dụng bằng đồng USD lại có dấu hiệu ấm dần lên. Cụ thể,  tăng trưởng tín dụng bằng USD trong tháng 7 và tháng 8 lần lượt là 1,2% và 1,52%.

Có được điều này một phần do các doanh nghiệp đã tin tưởng hơn vào chính sách điều hành tỷ giá sau một loạt các biện pháp can thiệp mạnh tay bán USD trên thị trường liên ngân hàng nhằm giải phóng tâm lý găm giữ, giúp tỷ giá hạ nhiệt của NHNN trong thời gian gần đây.

Dư nợ bằng USD sẽ tăng mạnh sau khi gói kích cầu hỗ trợ lãi suất kết thúc.

Gói kích cầu thứ nhất thông qua hỗ trợ 4% lãi suất khi vay bằng VND đã gây ra không ít tác dụng phụ. Một trong số đó là việc các doanh nghiệp có nguồn thu USD khi cần vốn, thay vì bán USD cho ngân hàng như thường lệ đã đổ xô sang vay VND để được hưởng lãi suất thấp trong khi vẫn găm giữ USD kì vọng tỷ giá lên.

Tuy nhiên, với việc gói kích cầu thứ nhất  đang chuẩn bị kết thúc (31/12/2009), việc có gói kích cầu thứ hai hay không vẫn còn chưa ngã ngũ thì việc lãi suất vay VND trở về với mặt bằng bình thường trước khi được hỗ trợ (10-10,5%) sẽ khiến cho việc vay VND không còn hấp dẫn các doanh nghiệp nữa.

Lãi suất vay USD hiện phổ biến ở mức từ 3-5%. Việc quay trở lại vay bằng USD trong bối cảnh tỷ giá ổn định hơn sẽ giúp cho doanh nghiệp tiết kiệm được đáng kể chi phí lãi vay. Các ngân hàng nhiều khả năng  đã lường trước  được  điều này nên  đã  đẩy mạnh lãi suất huy  động USD nhằm chuẩn bị  đủ vốn cho các doanh nghiệp vay vào thời điểm cuối năm.

Lãi suất USD trên thế giới sẽ tăng nếu xuất hiện dấu hiệu lạm phát.

Để đối phó với khủng hoảng, Cục dự trữ liên bang Mỹ FED  đã  đưa lãi suất cơ bản  đồng USD về mức thấp kỷ lục 0,25%, cùng với đó là hàng loạt các biện pháp kích thích kinh tế bằng cách bơm hàng tỷ USD ra nền kinh tế.

Điều này gây ra rủi ro tiềm tàng về lạm phát, nếu trong những tháng cuối năm, kinh tế phục hồi mạnh hơn cùng với đó là việc lạm phát có dấu hiệu nóng trở lại, nhiều khả năng FED sẽ phải nâng lãi suất đồng USD lên. Tuy nguyên nhân này không phải là trọng yếu nhưng nó cũng có thể phần nào ảnh hưởng đến việc tăng theo của lãi suất USD trong nước.

Việc tín dụng USD tăng trưởng trở lại xét về tổng thể là có lợi cho nền kinh tế. Lãi suất cho vay USD không bị khống chế trần sẽ tạo điều kiện cho các ngân hàng có thể mạnh tay  đẩy cao lãi suất huy  động mà không làm  ảnh hưởng đến tỷ lệ lãi biên (NIM). Dòng tín dụng USD được khơi thông cũng sẽ giúp nguồn vốn tín dụng bằng VND và USD trong nền kinh tế trở nên cân bằng hơn, tránh hiện tượng găm giữ USD, gây ra cơn sốt tỷ giá như những tháng đầu năm.
 

Trần Hải Yến - Chuyên viên phân tích - CTCK Bảo Việt (BVSC)
InfoTV.vn